W epoce wiktoriańskiej i edwardiańskiej. jak większość krajów europejskich, Szkocja zurbanizowała się i uprzemysłowiła. W XIX w. jak grzyby po deszczu wyrastały huty, stocznie, kopalnie, rafinerie, fabryki tekstyliów, zakłady mechaniczne, kanały i oczywiście linie kolejowe. Proces ten koncentrował się w "pasie środkowym" (niziny między Edynburgiem a Glasgow), ale rozwijały się też przeróżne "ostańce". np. Aberdeen, Dundee, Ayrshire, a także miasteczka na terenach przygranicznych. W głębi Pogórza i na kilku wysepkach lokowały się pomniejsze ośrodki przemysłowe. Proces ten już u zarania wywoływał głębokie zmiany społeczne, kulturowe i demograficzne. Kwitnący przemysł ściąga! na Nizinę Srodkowoszkocką tysiące imigrantów, którzy szukali pracy. Większość z nich przyjeżdżała z Pogórza i z Irlandii, a wielu kultywowało odwieczną niechęć do brytyjskiego establishmentu, co przekładało się na lewicowy radykalizm - to zresztą jedna z przyczyn, dla których polityka Szkocji jest po dziś dzień zdominowana przez Partię Pracy. Imigranci byli też w większości wyznania rzymskokatolickiego, co w pewnym stopniu osłabiło wpływ Kościołów prezbiteriańskich na życie kraju.

Nowa metropolia.
Przemysł diametralnie zmienił oblicze Glasgow i rzeki Clyde. W latach 1740-1840 liczba ludności miasta wzrosła z 17 do 200 tys.. a do 1870 r. uległa podwojeniu do 400 tys. Niewielkie georgiańskie miasto przekształciło się w przemysłową metropolię wybudowaną na powszechnie stosowanej w Stanach Zjednoczonych siatce prostokątnej. Baronowie przemysłu żyli w luksusie, a góralscy, irlandzcy, włoscy i żydowscy imigranci wegetowali w odrażających slumsach.